Boek
Nederlands

Mind the gap

Stefan Hertmans (auteur)
Titel
Mind the gap
Auteur
Stefan Hertmans
Taal
Nederlands
Uitgever
Amsterdam: Meulenhoff, 2000
125 p.
ISBN
90-290-6839-6

Besprekingen

De Medea-bewerkingen van Tom Lanoye, Stefan Hertmans en Jan Decorte

Met Mamma Medea haalde Tom Lanoye de shortlist van de Gouden Uil. Maar er waren vorig jaar in Vlaanderen en Nederland nog twee opmerkelijke bewerkingen van deze Griekse tragedie te zien: 'Betonliebe + Fleischkrieg' Medea van Jan Decorte en Mind the Gap van Stefan Hertmans. Ook in het buitenland beleefde Euripides' tragedie de afgelopen jaren een opmerkelijke revival. Waarom?

Een moeder die haar kinderen vermoordt om haar man te treffen, een vrouw die haar vader verraadt en haar broer in stukken laat hakken: het is niet meteen bevorderlijk voor de gemoedsrust, dit verhaal. Toch oefent Medea nog steeds -- of opnieuw -- een onweerstaanbare aantrekkingskracht uit.

Euripides schreef dit stuk in 431 v.C., net voor de grote burgeroorlog met Sparta uitbrak die een einde maakte aan de klassieke Griekse tijd. Het stuk werd lauw ontvangen. Maar het bood dan ook geen frivool vertier. Euripides plaatste Jasoon, de vertegenwoordiger van het edele Griekenland, tegenover een barbaarse vrouw die in menig opzicht zijn meerdere was. De misdaden die ze moest begaan om het Gulden Vlies te stelen, pleegde ze uitsluitend uit liefde voor hem. Bovendien situeerde Euripides het verhaal in Korinthe, een staat die Athene vijandig gezind was. Het is dus niet zo verwonderlijk dat de Atheners Euripides' Medea maar matig apprecieerden.

In de Griekse cultuur vervulden …Lees verder

Brokstukken van beschaving

'Mind the gap' en 'Racing Sladek': Stefan Hertmans en Filip Vanluchene schrijven klassieke teksten die niet klassiek zijn.

DEPORTATIES EN NATUURRAMPEN

Toneelauteurs hebben het niet makkelijk in ons taalgebied. Er wordt nog altijd te weinig nieuw Nederlandstalig werk gespeeld. Theatermakers lijden vaak aan een soort koudwatervrees en klampen zich vast aan de bestaande repertoireteksten. Alhoewel je verschuivingen ziet: terwijl tot heel recent vooral kleinschaliger theatergroepen belangstelling toonden voor hedendaagse teksten en daarbij graag werkten met een soort huisauteur (Filip Vanluchene bij De Korre en later bij De Tijd, Rudi Bekaert bij Dito'Dito), nemen de grote theaterhuizen nu ook de draad op. Peter Verhelst werd al eerder binnengehaald door Het Toneelhuis en binnenkort gaan de Bottelarij en het Publiekstheater samen in zee met een tekst van Jeroen Olyslaegers. Hopelijk zet deze trend zich door, want het landschap van de hedendaagse theaterteksten is rijk geschakeerd en zit vol onontgonnen en veel te vroeg onder de grond geschoffelde schatten. Hoe weids het uitzicht is, wordt geïllustree…Lees verder

In 'Sterke vrouwen', een essay uit de bundel Fuga's en pimpelmezen, onderzoekt Stefan Hertmans de betekenis van vrouwen in de Griekse tragedies. Hij schrijft daarin o.a. vol bewondering over Sophocles' Antigone, die tegen het verbod van Creon in haar broer Polyneikes begraaft: "Antigone is het levend Nee tegen de oproep van Befehl ist Befehl". Niet toevallig wordt de 'sterke vrouw' Antigone ook opgevoerd in Mind the gap, Hertmans' tweede theatertekst na Kopnaad. Haar monoloog is één grote Nee tegen de rationele orde en het wettische systeem waarop de macht van de Griekse man gebaseerd is. Ook is het een schreeuw -- soms letterlijk -- om rechtvaardigheid, waarin de mannelijke machtsretoriek impliciet ondergraven wordt door de directe en doorleefde uiting van zusterliefde. Dat verzet tegen de typische denk- en handelwijze van de (Griekse) man, vinden we ook terug bij de andere twee vrouwen die Hertmans aan het woord laat: Klytaemnestra, die wraak neemt op A…Lees verder
In dit toneelstuk in vier delen herschept de Vlaamse auteur Stefan Hertmans (1951) thema's uit het klassieke toneel tot een nieuw stuk. Achtereenvolgens ontmoeten we -veelal in monologen- Antigone (dochter van Oedipoes), Klytaemnestra (vrouw van Agamemnon) en Medea (vrouw van Jason) in beklagenswaardige maar moedig gedragen omstandigheden. Oude verhaalflarden vermengen zich met moderne uiterlijkheden als spoorwegviaducten, nachtkroegen, gsm's. De sfeer is die van de zelfkant, de tragiek is niet langer die van het verheven noodlot maar die van het menselijk tekort, om niet te zeggen die van narcisme en benepen eigenbelang, waar deze vrouwen kennelijk zelf ook mee worstelen. In het slotdeel (waarin de drie vrouwen als hoertjes optreden) verschijnt ook Oedipoes, die opnieuw aan zijn voet wordt gewond en die hier niet zijn vader, maar zijn zoon Polyneikes doodt. Er zit dus wel degelijk humor in deze bewerking, maar van een wrange soort. Niet zozeer een tekst om ademloos te lezen, eventuee…Lees verder

Over Stefan Hertmans

Stefan Hertmans (Gent, 31 maart 1951) is een Belgisch schrijver, dichter en essayist.

Hij is auteur van een literair en essayistisch oeuvre (poëzie, roman, essay, theatertekst, kortverhaal) dat hem in binnen- en buitenland bekend maakt. Zijn gedichten en verhalen verschenen in het Frans, Spaans, Italiaans, Roemeens, Kroatisch, Duits, Bulgaars. Hertmans doceerde aan het Stedelijk Secundair Kunstinstituut Gent en de Koninklijke Academie voor Schone kunsten (KASK, Hogeschool Gent) en leidde er het Studium Generale tot oktober 2010. Hij gaf lezingen aan de Sorbonne, de universiteiten van Wenen, Berlijn en Mexico City, Library of Congress (Washington), University College London. Zijn werk verscheen onder meer in The literary Review (Madison) The Review of contemporary fiction (Illinois) en Grand Street (New York). Hertmans werkte mee aan tijdschriften zoals Raster, De Revisor, Het Moment, NWT, Yang, Dietsche Warand…Lees verder op Wikipedia