Boek
Nederlands

In aanwezigheid van Schopenhauer

Michel Houellebecq (auteur), Martin De Haan (vertaler)
Beschouwing door de Franse auteur over zijn fascinatie voor het gedachtegoed van de Duitse filosoof Arthur Schopenhauer (1788-1860).
Titel
In aanwezigheid van Schopenhauer / Michel Houellebecq ; vertaald uit het Frans en het Duits en van voorwoord voorzien door Martin de Haan
Auteur
Michel Houellebecq
Vertaler
Martin De Haan
Taal
Nederlands
Oorspr. taal
Frans
Oorspr. titel
En présence de Schopenhauer
Uitgever
Amsterdam: Uitgeverij De Arbeiderspers, © 2018
95 p.
ISBN
9789029525619 (paperback)

Besprekingen

Uiteindelijk hebben alleen de losers kans van slagen

Geen romancier, geen moralist, geen dichter heeft me zo beïnvloed als Schopenhauer, schrijft Michel Houellebecq. Waarom zijn schrijvers zo gek op deze 19de-eeuwse brompotfilosoof?

Waarom zou de 19de-eeuwse filosoof Arthur Schopenhauer toch zo'n aantrekkingskracht hebben op kunstenaars? Marcel Proust, Samuel Beckett, Albert Camus, André Gide, Thomas Mann, Richard Wagner, Oscar Wilde, Gerard Reve en Willem Frederik Hermans, allemaal zeggen ze beïnvloed te zijn door Schopenhauer. Met zijn non-fictiewerk In aanwezigheid van Schopenhauer bekent nu ook de grootste, of in elk geval bekendste, Franse schrijver van dit moment, Michel Houellebecq, zijn schatplichtigheid aan de Duitse filosoof.

Dat Houellebecq zich verwant voelt met Schopenhauer bleek eigenlijk al uit zijn romans, die je kunt zien als een 21ste-eeuwse illustratie van Schopenhauers stelling dat we in de slechtst mogelijke wereld leven. Was de wereld nog een miniem stapje slechter geweest, aldus Schopenhauer, dan had die überhaupt niet kunnen bestaan. Beide auteurs beschrijven een naargeestig universum waarin het krioelt van lijdende wezens - mensen, dieren, planten, stenen, metal…Lees verder

Vaderliefde

Brombeer bemint brombeer – zo kun je de liefdesverklaring van Michel Houellebecq aan Arthur Schopenhauer samenvatten. Een zwartgallige paringsdans ter lering en vermaak van de lezer.

‘Er is geen vrouw die deugt.’ Mocht een docent wijsbegeerte tegenwoordig zo’n uitspraak doen dan zou hij, twee uur na de #MeToo-Twitterstorm, zijn C4 van de rector krijgen. Niet dat Arthur Schopenhauer (1788-1860), die grossierde in misogyne uitspraken, erom zou malen: dankzij een erfenis had hij geen financiële zorgen en zijn baantje als docent hield hij puur aan om zijn collega Hegel te pesten. Schopenhauer zou simpelweg zijn schouders hebben opgehaald: ‘Ik heb gelijk, na mij is de geschiedenis voltooid, lees er mijn meesterwerk De wereld als wil en voorstelling maar op na. En nu ga ik met mijn hond wandelen.’

De geschiedenis heeft Schopenhauer niet helemaal gelijk gegeven, maar zijn hoofdwerk is nog altijd zeer lezenswaardig, niet het minst omdat hij stilistisch zo sterk staat. Elke zin is het savoureren waard, en daarmee zweeft hij, samen met Friedrich Nietzsche en Roland Barthes, op eenzame literaire hoogte. Het pessimistische wereldbe…Lees verder

Een beschouwing die de Franse auteur Houellebec rond 2005 schreef over het werk van Schopenhauer (1788-1860). Ook al is de tekst onvoltooid gebleven, de lezer krijgt een goed inzicht in de mate waarin Houellebecs wereldbeeld verwant is met en ook bepaald is door de levensfilosofie van Schopenhauer. Een ongenaakbare, compleet irrationele levensdrift zorgt voor veel ellende en verdriet. Er is geen individualiteit en ook vrijheid is schijn. Belangeloze aanschouwing van kunst en de ascese van bijvoorbeeld het boeddhisme helpen om je aan de ergste gevolgen te onttrekken. Verhelderend zijn de passages waarin Houellebec duidelijk maakt hoe hij door het lezen van de Franse positivist Auguste Comte zich ook enigszins kon distantiëren van Schopenhauers gedachtegoed en een ietwat positief utopisch element kon toevoegen. Een uitgebreid en verhelderend voorwoord van de vertaler schetst hoe de tekst is ontstaan en wat de plaats en betekenis is van zijn ideeën over Schopenhauer in het gehele oeuvre …Lees verder

Over Michel Houellebecq

CC BY 3.0 - Foto van/door Mariusz Kubik

Michel Houellebecq ([miʃɛl wɛlˈbɛk]?), pseudoniem van Michel Thomas, (Réunion, 26 februari 1956) is een Frans romancier, dichter, toneelschrijver en filmregisseur.

Biografie

Zijn vader, een berggids, en moeder, een anesthesiste, interesseerden zich weinig voor de kleine Michel en op zesjarige leeftijd werd hij aan zijn grootmoeder toevertrouwd, die in 1978 overleed. De naam van zijn grootmoeder nam hij later aan als pseudoniem.

In 1980 behaalde hij het diploma van landbouwingenieur en ook trouwde hij in dat jaar. Zijn zoon Etienne werd in 1981 geboren. Er volgde echter een echtscheiding, waarna hij vanwege een depressie meermaals behandeld moest worden in psychiatrische instellingen.

Op twintigjarige leeftijd ontlook zijn literaire interesse en in 1985 kwam de ontmoeting met Michel Bulteau, die hem de mogelijkheid gaf zijn eerste boek te publiceren: een biografie van Howard P. Lovecra…Lees verder op Wikipedia